Responsive image

Η Εμπορική Ναυτιλία από το 1827 έως σήμερα

Σχεδόν όλοι οι τύποι εμπορικών πλοίων, από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και τον 20ό αιώνα, αντιπροσωπεύονται στην αίθουσα, που πραγματεύεται την ανάπτυξη της ελληνικής εμπορικής ναυτιλίας. Φορτηγά, δεξαμενόπλοια, πλοία γερανοί, πετρελαιοφόρα, super tanker, αεριοφόρα, bulk carriers, containers, υπερωκεάνια, κρουαζερόπλοια, ακτοπλοϊκά, ferry boats.

Οι εξαιρετικές επιδόσεις των Ελλήνων εφοπλιστών στον στίβο των θαλασσίων μεταφορών έχουν αποτυπωθεί σε έναν τεράστιο πίνακα που κυριαρχεί στην αίθουσα. Σε αυτόν απεικονίζονται τα σινιάλα καπνοδόχων εφοπλιστικών εταιρείων από το 1857, εποχή ίδρυσης της «Ελληνικής Ατμοπλοΐας», μέχρι σήμερα, που ο ελληνικός εμπορικός στόλος έχει καταλάβει την πρώτη θέση στην παγκόσμια κατάταξη.

Το μεγάλο άλμα που απετέλεσε και την αρχή του σύγχρονου ελληνικού εφοπλισμού πραγματοποιείται μετά την λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Στον πόλεμο η ελληνική ναυτιλία υπέστη βαρύτατες απώλειες από εχθρικές ενέργειες (κυρίως τορπιλισμούς από υποβρύχια), καταλήψεις, κατασχέσεις από συμμάχους και εχθρούς, πωλήσεις και διάφορες άλλες αιτίες. Ο τραγικός απολογισμός στο τέλος του πολέμου έδειξε πως είχε απωλεσθεί το 77% των πλοίων και το 70% της χωρητικότητας, μια προσφορά που μόνο με την αντίστοιχη της βρετανικής εμπορικής ναυτιλίας μπορεί να συγκριθεί. Ο ελληνικός εφοπλισμός μη βρίσκοντας αγορά νέων ή μεταχειρισμένων πλοίων, λόγω της τεράστιας ζήτησης και των συνακόλουθων υψηλών τιμών, στράφηκε στη μόνη υπάρχουσα λύση, την απόκτηση ορισμένων από τα φορτηγά πλοία τύπου λίμπερτυς, τα οποία μετά τον πόλεμο είχαν παροπλισθεί από τους Αμερικανούς. Πολυάριθμα λίμπερτυ και σε πολύ γρήγορους ρυθμούς κατασκευάσθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου στις ΗΠΑ για να καλύψουν τις συνεχώς αυξανόμενες μεταφορικές ανάγκες της Ευρώπης λόγω των συνεχών απωλειών φορτηγών πλοίων από τορπιλισμούς και αεροπορικές επιδρομές των Γερμανών.

Έτσι από τον Δεκέμβριο του 1946 έως τον Απρίλιο του 1947 αγοράστηκαν 100 πλοία αυτού του τύπου και 7 δεξαμενόπλοια τύπου T2, που  είχαν κατασκευαστεί για του ίδιους λόγους κατά τη διάρκεια του μεγάλου πολέμου.

Τα  πλοία αυτά αποτέλεσαν τον πυρήνα του σύγχρονου εντυπωσιακού ελληνικού εμπορικού στόλου. Δύο ομοιώματα πλοίων τύπου λίμπερτυ και ενός Τ-2 έχουν τοποθετηθεί σε κεντρικό σημείο της αίθουσας, λόγω της ταύτισής τους με την εποχή αναγέννησης του ελληνικού εμπορικού στόλου.

Το έκθεμα όμως που τραβά την προσοχή σε αυτήν την αίθουσα, ιδιαίτερα των μικρών επισκεπτών του Μουσείου, είναι τα όργανα πλοήγησης παλαιού εμπορικού ατμοπλοίου, που έχουν τοποθετηθεί κατά τέτοιον τρόπο ώστε να αναπαριστούν τη γέφυρα πλοίου.

Αριστείδης Γλύκας (Βροντάδο Χίου, 1870 - Πειραιάς 1940), Άφοβος, 1929. Γκουάς, 40x68 εκ. Αρ. Συλλογής: 944. Ελληνικό επιβατηγό πλοίο της Ιονικής. Κατασκευάστηκε περί το 1920.

Ομοίωμα του φορτηγού ατμόπλοιου «Βασιλεύς Κωνσταντίνος». Αρ. Συλλογής: 826. Κατασκευάστηκε το 1913 στα ναυπηγεία Short Brothers Ltd. στο Sunderland της Αγγλίας για την εταιρεία του Σταμ. Γ. Εμπειρίκου. Το πλοίο τορπιλίστηκε και βυθίστηκε την 21η Μαρτίου 1917 έξω από την Κορώνη.

Νικόλαος Ασπρογέρακας (Πάτρα 1874 - Αθήνα 1942), Κική Ησαΐα, 1915, Ελαιογραφία 158χ131 εκ. Αρ. Συλλογής: 28. Το εμπορικό πλοίο «Κική Ησαΐα», ιδιοκτησίας Γ. Ησαΐα - Κ. Ζαλοκώστα, τορπιλίσθηκε το 1916 έξω από το λιμάνι του Πειραιά στις Φλέβες.

Ομοίωμα ατμομηχανής πλοίου. Αρ. Συλλογής: 2306.

Ναυπηγικό πρότυπο του δεξαμενόπλοιου «Ιωάννης Κούτσης», πρώην “Caucase”. Αρ. Συλλογής: 852. Το πετρελαιοφόρο ατμόπλοιο, κατασκευάστηκε στα ναυπηγεία W. G. Armstrong Mitchell and Co Ltd στο New Castle το 1888. Το 1898 αγοράζεται από την εταιρεία των αδελφών Κούτση και έγινε το πρώτο ελληνικό πετρελαιοφόρο. Το 1915 επωλήθη σε νορβηγική εταιρεία και διελύθη το 1934.

Ομοίωμα του λίμπερτυ “Haralampos Hadjipateras”, πρώην “Chrysi”, πρώην “Francisco Morazan”. Ναυπηγήθηκε στις Η.Π.Α. το 1944. Υπηρέτησε στην Ελληνική Εμπορική Ναυτιλία από το 1947 έως το 1967, οπότε επωλήθη για διάλυση. Αρ. Συλλογής: 2.145.

Ομοίωμα του φορτηγού πλοίου “AL MALIK SAUD AL AWAL”. Αρ. Συλλογής: 1.872. Το πετρελαιοφόρο ανήκε στον στόλο του Αρ. Ωνάση, είχε κατασκευαστεί στο διάστημα των ετών 1953-1954 στα γερμανικά ναυπηγεία HOWALDTSWERKE και ύψωσε σημαία της Σαουδικής Αραβίας.

Ομοίωμα του υπερωκεάνιου «Βασίλισσα Άννα Μαρία». Αρ. Συλλογής: 953. Ναυπηγήθηκε το 1955 ως “Empress of Britan” από τους Fairfield Shipbuilding and Engineering Co της Γλασκώβης για λογαριασμό της Canadian Pacific Steamship με βρετανική σημαία. Το 1964 αγοράστηκε από την Greek Line και το 1965 μετονομάσθηκε σε «Βασίλισσα Άννα Μαρία». Από τον Δεκέμβριο του 1975 μεταπωλείται σε διάφορες εταιρείες και μετονομάζεται, χρησιμοποιούμενο, όμως, πάντα ως κρουαζιερόπλοιο. Τον Μάρτιο του 2009 οδηγήθηκε για διάλυση στα διαλυτήρια Alang της Ινδίας.

Ομοίωμα φορτηγού πλοίου (τύπου Freedom) «Αγάθων». Αρ. Συλλογής: 857. Κατασκευάστηκε το 1970 στα ιαπωνικά ναυπηγεία Ishikawajima – Harima Heavy Industries Co., Ltd. για την Kissavos Shipping Co. S.A.. To 1980 κατέπλευσε στη Barash, όπου αποκλείστηκε εξ αιτίας των εχθροπραξιών Ιράν -Ιράκ. Χαρακτηρίστηκε πολεμική απώλεια και τελικά πουλήθηκε το 1993 για διάλυση στο Πακιστάν.